Грамадства

«Ноччу ты заўсёды дома». Зняволены журналіст Алег Груздзіловіч напісаў, чаму вязні не любяць раніцу

Журналіст «Свабоды» Алег Груздзіловіч працягвае свае допісы з «Валадаркі», СІЗА №1 Мінска. У новых лістах да жонкі Мар’яны ён падрабязна расказаў, як ладзяць сняданак, што самае каштоўнае ў прагулках і чаму вязні так не любяць раніцу.

Журналіст «Свабоды» Алег Груздзіловіч пасля адседкі 10 сутак у ізалятары. Мінск, 26 ліпеня 2021 г.

«Кампанія — цярпець можна»

Алег застаецца ў той жа камеры, куды яго на Валадарцы адразу засялілі. Тое, што не трэба пераязджаць, у турме звычайна маюць за добрае. З мінусаў — у камеры няма тэлевізара, да таго ж сярод сукамернікаў паболела курцоў, але кураць яны каля прыбіральні, дзе асобная выцяжка, таму дым перашкаджае менш.

«Кампанія — цярпець можна. Ты сама параўноўвала з касмічным караблём, дзе мусяць ужывацца розныя характары, звычкі, каштоўнасці і інтарэсы», — напісаў вязень жонцы.

Спіць Алег на худым матрацы, таму падсцілае на ложак амаль усё адзенне, і «бакі раніцай ужо не так баляць».

«Абуджэнне — гэта вяртанне ў рэчаіснасць»

Журналіст называе раніцу квінтэсэнцыяй знаходжання ў турме.

«Уяві, у першую раніцу тут, а гэта было ўжо 25-га, я прачынаюся, кажу ўсім «Добрай раніцы». Яшчэ ўчора ўвечары ўсе былі такія гаваркія, жартавалі, а тут у адказ — цішыня. Усе змрочныя, нават злыя, робяць заўвагі, не стрымліваюць некаторых эмоцый, якіх удзень не відаць. Што такое?

Цяпер разумею, чаму гэтак. Ноччу ты спіш, ці не спіш, але ў думках ты заўсёды дома. А ў некаторых снах дык быццам рэальна дома ці на волі, бачыш родныя твары, размаўляеш з імі, нават дакранаешся. Але са званком на пад’ём гэтая ілюзія імгненна руйнуецца, і каб перажыць гэты пераход, трансфармацыю, патрэбны час.

Плюс будучыня тут свеціць усім розная. Ёсць хлопцы па 328 («наркатычны артыкул»), якім свеціць 10 і больш гадоў, і ясна, што для іх абуджэнне — гэта вяртанне ў такую рэчаіснасьць, якой не пазайздросціш, ды і іншым не салодка», — апісаў Алег, чаму ў турме ну любяць раніцы.

«Некаторыя кашу не ядуць, адразу яе ва ўнітаз»

Аднак ратуе тое, што раніца прабягае вельмі хутка. А 6-й гадзіне пад’ём, умыванне, зарадка. Потым прыносяць белы і чорны хлеб, мяшочак з цукрам, а потым кашу з гарбатай.

«Але большасць гарбату ці каву заварваюць сваю. Некаторыя і кашу не ядуць, адразу яе ва ўнітаз, а ў місцы заварваюць сваё, часцей хуткараспушчальную грэчку. Дастаюць з акна агульныя прысмакі: сала, каўбасу, сыр, з-пад стала — «абшчак»: хлеб, печыва, і пачынаецца сняданак. Гэтак недзе да 7-й раніцы», — расказвае палітвязень.

Потым хтосьці яшчэ мыецца, а дзяжурны прыбірае камеру. Астатнія ў гэты час сядзяць на ложках і чытаюць, нехта дасыпае, хоць гэта забаронена і можна атрымаць вымову. Тры вымовы — карцар.

А 8-й гадзіне праверка, прыходзіць корпусны дзяжурны. Калі нешта не ў парадку, таксама можна атрымаць вымову.

«Як бачыш белы свет, адчуваеш сябе амаль як на волі»

«А потым чуем з калідора: «Гуляць! Апранаемся!», — працягвае Алег.

Гадзінная прагулка можа пачацца а 9-й гадзіне або пазней, або пасля абеда. У двары шмат галубоў і шэрых варон.

«Як нас вядуць на прагулку, дык у адным месцы выходзім на двор на пяць секунд, і там галубы пад вокнамі з кратамі. Відаць, вязні ім нешта выкідаюць. Як гуляем, бывае, чарада галак ці варон ляціць, нават відаць праз краты над галавой», — працягвае рэпартаж з турмы карэспандэнт.

Са сваёй камеры яны не могуць карміць птушак, бо не дазваляе канструкцыя акна.

«Я б да вечара гуляў. Як бачыш белы сьвет, адчуваеш сябе амаль як на волі, і потым дзень пад замком ужо не так цяжка пераносіцца. Як вядуць назад у камеру, яшчэ раз выводзяць на святло, — тады развітваюся з днём, хоць ён яшчэ не прайшоў. Але больш святла не ўбачым да наступнага дня», — піша Алег.

«Больш не трэба баяцца»

«Як прыходзім з прагулкі — кава, прысмакі, больш жартаў, расказаў, людзей ужо не пазнаць, зноў добразычлівыя», — перадае настроі ў камеры журналіст.

Сярод заняткаў — выклікі ў «кабінет»: да следчых, адвакатаў, на суды. Тады ў камеры з'яўляецца больш навінаў, падзей, «варушняку».

«Але па вялікім рахунку, гэта калі і можна назваць жыццём, дык вельмі маральна цяжкім. Бо людзі не ведаюць свайго лёсу, а дарэмныя спадзяванні іх толькі мучаць», — падсумоўвае вязень.

Ён даведваецца навіны з газеты «Белорусы и рынок», напрыклад, пра прысуд журналісту Аляксандру Івуліну, пра тое, што Літва перастала прапускаць калійную прадукцыю. 

Алег прызнаўся жонцы, што чакаў трэцяга затрымання. А калі яго забралі, адчуў палёгку, бо «больш не трэба баяцца».

Пераслед Алега Груздзіловіча

16 ліпеня 2021 года сілавікі прыбылі ў мінскі офіс «Радыё Свабода», вырвалі камеры відэаназірання на паверсе, выламалі трое дзвярэй у офісе, канфіскавалі тэхніку. З ператрусам прыйшлі да Алега Груздзіловіча, якога пазалетась пазбавілі акрэдытацыі МЗС Беларусі. Яго затрымалі і пакаралі арыштам на 10 дзён. Ніякіх абвінавачанняў тады не выставілі.

Алега Груздзіловіча затрымалі паўторна 23 снежня і замянілі яму меру стрымання з абавязання яўкі на ўтрыманне пад вартай, перавялі ў СІЗА №1 Мінска на вуліцы Валадарскага. 28 снежня прайшоў першы допыт. Следчыя выставілі яму абвінавачанне паводле артыкула 342 Крымінальнага кодэкса — арганізацыя і падрыхтоўка дзеянняў, якія груба парушаюць грамадскі парадак, альбо актыўны ўдзел у іх.

Фактычна справу завялі за асвятленне Алегам Груздзіловічам аднаго з маршаў пратэсту ў 2020 годзе, калі ён быў пазбаўлены акрэдытацыі МЗС Беларусі і працаваў як пазаштатны карэспандэнт «Народнай Волі», меў рэдакцыйнае заданне. За гэта ён у 2020 годзе адбыў адміністрацыйны арышт.

За кратамі цяпер таксама кансультант «Радыё Свабода» Ігар Лосік, асуджаны на 15 гадоў, і журналіст «Свабоды» Андрэй Кузнечык, на якога завялі крымінальную справу.

Чытайце таксама:

Тры надзейныя спосабы падтрымаць вязняў — раяць жонкі і мужы зняволеных

«Бык купіў сабе «Лэндкрузер»… Новыя дзіцячыя вершы з турмы ад Андрэя Скурко

«Захоўваць жалезны спакой» — Скурко з турмы

«Дабранач кажам па-турэцку». Ягор Марціновіч расказаў пра побыт за кратамі

Каментары

Маладой айцішніцы пагражае да дзесяці гадоў калоніі за ахвяраванні Украіне

Маладой айцішніцы пагражае да дзесяці гадоў калоніі за ахвяраванні Украіне

Усе навіны →
Усе навіны

Трамп расказаў, што цудам яго выратавала ад кулі3

Латвія з 16 ліпеня забараняе ўезд машын з беларускімі нумарамі 3

Лідзія Ярмошына пра свае страхі ў 2020: З парламента прабіралася чорнымі хадамі11

У часе буры моцна пацярпелі птушкі. Адзіны ў краіне прытулак для іх не дае рады — яму патрэбная дапамога

Украінскія амбіцыі мець F-16 разбіваюцца аб моўны бар'ер, узлётна-пасадачныя палосы і запчасткі — Bloomberg29

Церцель заявіў, што Украіна адвяла войскі ад беларускай мяжы яшчэ 3—4 ліпеня1

«Ау! Куды вы зніклі?» Як мінчанка перайграла кватэрных аферыстаў

Без электрычнасці застаецца 851 населены пункт Гомельскай вобласці. У Мазыры няма святла, вады, не працуюць прадпрыемствы

Яшчэ адна ахвяра непагадзі: у Магілёўскім раёне загінула 5-гадовая дзяўчынка

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Маладой айцішніцы пагражае да дзесяці гадоў калоніі за ахвяраванні Украіне

Маладой айцішніцы пагражае да дзесяці гадоў калоніі за ахвяраванні Украіне

Галоўнае
Усе навіны →