Навука і тэхналогіі

Навукоўцы з дапамогай 3D-сканавання даследавалі загадкавую рымскую практыку пахавання

Археолагі з брытанскага Ёрка выкарысталі 3D-сканаванне для вывучэння пахавальнай практыкі рымлян, пры якой целы памерлых, што ляжалі ў трунах, залівалі вадкім гіпсам.

3D-сканаванне схаваных поласцей гіпсавых злепкаў 3D-сканирование спрятаных полостейгипсовых слепков 3D scanning of the negative cavities in the gypsum casings
Сканаванне схаваных поласцей гіпсавых злепкаў са старажытнарымскіх пахаванняў. Фота: Музей графства Ёркшыр / york.ac.uk

Як заўважаюць навукоўцы з Ёркскага ўніверсітэта, выкарыстанне 3D-сканавання дазволіла даведацца аб падрабязнасцях пахавання цэлай сям'і, якая памерла каля дзвюх тысяч гадоў таму ў ваколіцах Ёрка. У тыя часы гэта была тэрыторыя Рымскай Імперыі.

Па незразумелых прычынах у тыя часы рымляне залівалі нябожчыкаў у свінцовых ці каменных трунах паверх адзення гіпсавым растворам перад тым, як іх пахаваць.

Пасля таго, як гіпс цвярдзеў, вакол цел утваралася поласць, якая захоўвала першапачатковую паставу і контуры памерлых. Гіпс захоўваў адбіткі саванаў, адзення, абутку. Дзякуючы гэтаму вучоныя могуць шмат даведацца аб матэрыялах, якія хутка парахнеюць.

Даследчыкі гавораць, што пакуль незразумела, навошта і для каго быў абраны гэты рытуал. Аднак, хутчэй за ўсё, ён быў звязаны з людзьмі высокага статусу. Сляды духмяных смол з Міжземнаморʼя і Аравіі, раней знойдзеныя ў трох гіпсавых пахаваннях у Ёрку, сведчаць аб выкарыстанні ў адзенні дарагіх і экзатычных рэчываў, якія маглі сабе дазволіць толькі прадстаўнікі эліты.

Падобныя гіпсавыя пахаванні былі знойдзеныя ў розных месцах Еўропы і Паўночнай Афрыкі, што ўваходзілі калісьці ў склад Рымскай Імперыі. Толькі ў Ёрку і яго ваколіцах з канца ХІХ стагоддзя было зарэгістравана не менш за 45 пахаванняў такога тыпу. Непасрэдна ў Музеі графства Ёркшыр захоўваецца 16 такіх гіпсавых злепкаў.

Навукоўцы даследавалі пахаванне сямʼі, якое складаецца з двух дарослых і немаўляці. Усе яны памерлі адначасова.

Прафесар Морын Кэрал (Maureen Carroll), загадчыца аддзялення рымскай археалогіі Ёркскага ўніверсітэта, адзначыла:

«Контуры трох чалавек у гіпсе можна ўбачыць няўзброеным вокам, але цяжка разабраць паставы целаў адносна адно аднаго і распазнаць, як яны былі апранутыя і ў што загорнутыя. 3D-мадэль дазволіла ашаламляльным чынам праясніць гэтыя незразумелыя моманты».

Як высветлілі навукоўцы, пры падрыхтоўцы да пахавання ўсе целы былі поўнасцю з галавы да ног загорнутыя ў саваны і тканіны рознай якасці і пляцення.

На атрыманай мадэлі яскрава відаць драбнюткія дэталі, напрыклад, завязкі, якімі быў перавязаны пахавальны саван над галавою аднаго з дарослых, палосы тканіны, якімі было абгорнута немаўля.

Па словах куратара аддзела археалогіі Музея графства Ёркшыр Люсі Крэйтан (Lucy Creighton),

«перадавыя тэхналогіі адкрываюць публіцы новыя захапляльныя спосабы знаёмства з нашымі калекцыямі. Вынікі 3D-сканавання адкрываюць нам вочы на мінулае і паказваюць момант трагедыі».

Даследаванне навукоўцаў з Ёркскага ўніверсітэта дэманструе, як перадавыя тэхналогіі дазваляюць паглыбіць навуковыя даследаванні. Яны даюць магчымасць правесці аналіз дробных дэталяў археалагічнага матэрыялу, якія схаваныя ад чалавечага вока. З другога боку, новыя тэхналогіі даюць магчымасць шырокай грамадскасці новым займальным чынам убачыць інтэрактыўныя лічбавыя версіі старажытных абʼектаў.

Далей вучоныя спадзяюцца падобным чынам даследаваць і астатнія гіпсавыя злепкі, каб лепш зразумець прыроду тканін, якія выкарыстоўваліся ў пахаваннях, і магчымы сацыяльны статус нябожчыкаў. Другая задача — высветліць культурныя, рытуальныя або практычныя прычыны, якія абумовілі такі метад абыходжання з памерлымі ў старажытнай Рымскай Імперыі.

Чытайце яшчэ:

Навукоўцы: эўтаназія, магчыма, існавала ў імперыі інкаў

Навукоўцы: небінарныя людзі існавалі яшчэ ў каменным веку

Вучоныя знайшлі самы старажытны надпіс, зроблены кірыліцай

Каментары

Мінск зноў пайшоў пад ваду. Стыхія не спыняецца ФОТЫ2

Мінск зноў пайшоў пад ваду. Стыхія не спыняецца ФОТЫ

Усе навіны →
Усе навіны

У Мінску хутка пачнуць судзіць пяць чалавек па гучнай справе за «падрыхтоўку тэракту ў Дзень Перамогі»1

Літва забараняе ўезд аўто на беларускіх нумарах42

У найлепшых традыцыях Агаты Крысці. Загінулых у гатэлі ў Бангкоку в'етнамцаў атруцілі цыянідам

Круты прыбыў у пацярпелую ад урагану Гомельшчыну. Перш за ўсё ён паехаў на экскурсію ў музей партызан8

Гіганцкая бліскавіца ўдарыла ў шматпавярховы дом у Баранавічах ВІДЭА1

Сёння апошні дзень прыёму дакументаў у ВНУ на бюджэт. Будзе горача ў прамым і пераносных сэнсах

У Варшаве затрымалі былога палітвязня Ігара Банцара — гэта ён прыйшоў у Міністэрства сям'і са зброяй57

Таксістаў ужо пачалі штрафаваць за выкарыстанне машын у асабістых мэтах — па дзіўным артыкуле4

Байдэн назваў адзіную ўмову, пры якой адмовіцца ад прэзідэнцтва10

больш чытаных навін
больш лайканых навін

Мінск зноў пайшоў пад ваду. Стыхія не спыняецца ФОТЫ2

Мінск зноў пайшоў пад ваду. Стыхія не спыняецца ФОТЫ

Галоўнае
Усе навіны →